Jak doświetlać rośliny w domu jesienią i zimą? Dobór lampy do potrzeb różnych odmian

Jak doświetlać rośliny w domu jesienią i zimą?

Jesień i zima to trudny okres dla wielu roślin domowych. Dni stają się krótsze, słońce znajduje się nisko nad horyzontem, a nawet stanowisko przy południowym oknie może nie zapewniać roślinom odpowiedniej ilości światła. Objawy niedoboru nie zawsze pojawiają się od razu. Z czasem rośliny mogą jednak zacząć wyciągać pędy, tworzyć mniejsze liście, tracić intensywne wybarwienie albo całkowicie zahamować wzrost.

Rozwiązaniem może być odpowiednio dobrane sztuczne oświetlenie. Wbrew pozorom nie jest ono przeznaczone wyłącznie dla profesjonalnych szklarni. Coraz częściej lampy wykorzystywane są także przez osoby hodujące w domu rośliny ozdobne, zioła, sadzonki czy warzywa.

Dlaczego zimą roślinom brakuje światła?

Rośliny wykorzystują światło w procesie fotosyntezy. Znaczenie ma przy tym nie tylko długość dnia, ale również intensywność docierającego promieniowania.

Latem nawet kilka godzin przy dobrze nasłonecznionym oknie może zapewnić roślinie odpowiednie warunki. Zimą sytuacja wygląda inaczej. Słońce świeci krócej i słabiej, a dodatkowym problemem mogą być pochmurne dni, firany, szyby ograniczające część promieniowania czy ustawienie roślin w większej odległości od okna.

Im dalej od szyby znajduje się roślina, tym mniej światła do niej dociera. Stanowisko, które latem sprawdzało się bardzo dobrze, od listopada do lutego może okazać się zdecydowanie zbyt ciemne.

Po czym poznać, że roślina potrzebuje więcej światła?

Jednym z najbardziej charakterystycznych objawów jest wydłużanie się odstępów pomiędzy kolejnymi liśćmi. Pędy stają się cienkie i wyciągnięte, ponieważ roślina próbuje dotrzeć do lepszego źródła światła.

Można również zauważyć:

• mniejsze niż wcześniej liście,
• utratę intensywnego wybarwienia,
• pochylanie się rośliny w stronę okna,
• zahamowanie wzrostu,
• słabsze tworzenie nowych pędów,
• opadanie części starszych liści.

Trzeba jednak pamiętać, że podobne symptomy mogą mieć również inne przyczyny, między innymi nieprawidłowe podlewanie czy problemy z systemem korzeniowym.

Jakie światło wybrać do roślin?

Do domowego doświetlania coraz częściej wykorzystywana jest technologia LED. Jej zaletą jest stosunkowo niewielkie zużycie energii i możliwość dobrania źródła światła przeznaczonego właśnie dla roślin.

W przypadku niewielkiej kolekcji wystarczająca może być jedna nieduża lampa. Większa powierzchnia uprawowa wymaga natomiast urządzenia zapewniającego równomierne pokrycie światłem.

Warto zwracać uwagę nie tylko na deklarowaną moc urządzenia. Istotne są również powierzchnia, którą ma oświetlać lampa, odległość od roślin oraz charakterystyka emitowanego światła. Przykładowe lampy LED do roślin pozwalają zobaczyć, jak bardzo różnią się między sobą konstrukcje przeznaczone do małych i większych powierzchni uprawowych.

Jak długo doświetlać rośliny?

Nie oznacza to, że lampa powinna działać przez całą dobę. Rośliny potrzebują również okresu ciemności.

W przypadku wielu popularnych roślin domowych sztuczne oświetlenie wykorzystuje się jako uzupełnienie naturalnego dnia. Lampę można uruchamiać rano i wieczorem albo stosować ją przez kilka lub kilkanaście godzin dziennie w miejscu, do którego praktycznie nie dociera światło słoneczne.

Bardzo wygodnym rozwiązaniem jest prosty programator czasowy. Dzięki niemu oświetlenie codziennie włącza się i wyłącza o tej samej porze.

Odległość lampy od roślin ma znaczenie

Jednym z najczęstszych błędów jest ustawienie źródła światła zbyt daleko od roślin. W takiej sytuacji nawet stosunkowo mocna lampa może nie dać oczekiwanego efektu.

Nie oznacza to jednak, że lampę należy umieścić bezpośrednio nad liśćmi. Zbyt intensywne światło może powodować stres roślin, a w przypadku niektórych urządzeń również nadmierne nagrzewanie powierzchni liści.

Optymalna odległość zależy od konstrukcji i mocy konkretnego urządzenia, dlatego zawsze warto rozpocząć od zaleceń producenta, a następnie obserwować reakcję roślin.

Czy warto doświetlać rośliny przez cały rok?

Nie zawsze jest to konieczne. Wiosną i latem wiele roślin otrzymuje wystarczającą ilość naturalnego światła. Sztuczne oświetlenie może być jednak przydatne również poza sezonem zimowym, szczególnie w pomieszczeniach z oknami północnymi, ciemnych mieszkaniach albo przy rozmnażaniu roślin z sadzonek.

Doświetlanie daje również większą swobodę aranżacji. Rośliny nie muszą być ustawione wyłącznie na parapetach — odpowiednio dobrane światło pozwala stworzyć zielony kącik także w głębi pomieszczenia.

Światło to tylko jeden z elementów pielęgnacji

Nawet najlepsza lampa nie zastąpi prawidłowego podlewania, odpowiedniej temperatury, wilgotności czy właściwie dobranego podłoża. Wszystkie te elementy powinny być traktowane jako część jednego systemu.

Warto również pamiętać, że zimą rośliny często zużywają mniej wody niż w okresie intensywnego letniego wzrostu. Po zastosowaniu dodatkowego światła ich aktywność może jednak wzrosnąć, dlatego należy regularnie kontrolować wilgotność podłoża i obserwować kondycję liści.

Dobrze dobrane doświetlenie może sprawić, że domowe rośliny znacznie lepiej przejdą przez najciemniejsze miesiące roku. Najważniejsze jest dopasowanie intensywności światła do konkretnego gatunku i powierzchni oraz zachowanie regularnego rytmu dnia i nocy.

W krajach, w których domowa uprawa wybranych roślin jest prawnie dopuszczona i bardziej rozpowszechniona, np. w Niemczech, coraz większą uwagę zwraca się nie tylko na samo źródło światła, ale również na dopasowanie warunków do konkretnej odmiany. Różne rośliny mogą mieć odmienne tempo wzrostu, pokrój i zapotrzebowanie na światło, dlatego dobór oświetlenia warto planować razem z wyborem materiału siewnego. Przykładową ofertę różnych odmian można znaleźć w serwisie MegaNasiona.

Artykuł sponsorowany